Samen werken aan begrip en gelijke kansen
Vanaf medio 2025 richten we ons op vier belangrijke thema’s: destigmatisering, participatie, zorg en ondersteuning (formeel en informeel) en preventie. Daarnaast is er aandacht voor onderwerpen die meerdere thema’s raken, zoals verslaving of de ondersteuning van specifieke doelgroepen.
Er moet en kan meer gedaan worden aan terugvalpreventie, het tijdig signaleren van psychische klachten, behoud van psychische gezondheid en verbeteren van de mentale weerbaarheid. We weten allemaal dat voorkomen beter is dan genezen, maar vaak valt dit onderwerp bij beleidsmakers tussen wal en schip. Dit komt onder andere doordat ze het niet bovenaan hun prioriteitenlijst hebben staan, of door een gebrek aan geld. Echte aandacht voor preventie vraagt om een goede samenwerking en aansluiting tussen lokale en regionale partijen. Uitgangspunt moet de leefwereld zijn van alle mensen die mentaal gezond willen blijven.
Het tegengaan van stigma rond psychische aandoeningen is voor MIND een belangrijk speerpunt. Mensen met psychische klachten of aandoeningen krijgen nog vaak te maken met vooroordelen en uitsluiting — in hun persoonlijke leven, op school of werk, in de buurt en soms zelfs in beleid en wetgeving. Als koepel van cliënten- en naastenorganisaties zetten wij ons in om dit te veranderen. Vanuit ervaringskennis werken we aan meer begrip, openheid en gelijke kansen voor mensen met psychische aandoeningen.
Bouwen op wat er al is
Er is de afgelopen jaren al veel ontwikkeld om stigma tegen te gaan. Organisaties als Samen Sterk zonder Stigma, Diversion (die met de MIND Young Academy een belangrijke bijdrage levert aan het verminderen van stigma onder jongeren door lessen op scholen), Phrenos, HVO Querido, de Bagagedrager, Akwa en vele andere partners hebben waardevolle tools en initiatieven ontwikkeld. Die helpen niet alleen om vooroordelen in de samenleving te verminderen, maar ondersteunen mensen ook bij het omgaan met zelfstigma: negatieve overtuigingen die zij over zichzelf kunnen ontwikkelen. In 2025 zijn we gestart met een verkenning naar wat er nog ontbreekt. Samen met onze lidorganisaties en partners onderzoeken we waar nog hiaten zitten en hoe we die kunnen opvullen.
Ervaringskennis inzetten en bewustwording creëren
Het tegengaan van stigma loopt als een rode draad door veel van onze activiteiten. Daarbij speelt de inzet van mensen met ervaringskennis een belangrijke rol. Een voorbeeld is het EQUITY-project, dat zich richt op het verminderen van stigma rond psychische aandoeningen bij mensen met een migratieachtergrond en LHBTIQ+-personen. Dat gebeurt onder meer door de inzet van diverse ervaringsdeskundigen en praktische handreikingen voor inclusie. Deze aanpak vormt een belangrijke basis voor de verdere ontwikkeling van gerichte stigma-projecten en activiteiten in de komende jaren.
MIND werkte daarnaast aan bewustwording in de samenleving via publieksvoorlichting en campagnes. Nieuwe voorlichtingsinformatie over onder meer stigma, mentale gezondheid en stress heeft bijgedragen aan meer kennis en herkenning. Daarnaast werd in samenwerking met het Van Gogh Museum aandacht besteed aan zorgvuldige en inclusieve communicatie over mentale gezondheid. Tijdens World Mental Health Day gingen ervaringsdeskundigen in gesprek met bezoekers van het museum om psychische klachten bespreekbaar te maken.
Ook de MIND Hulplijn draagt bij aan het doorbreken van taboes en stigma door duizenden mensen anoniem advies, betrouwbare informatie en praktische handvatten te bieden. Ook naasten kunnen hier terecht voor steun en advies. De groei in het aantal gesprekken laat zien dat de behoefte aan laagdrempelige ondersteuning groot is.